Θεολογία (ΜΑ)

Περιγραφή Προγράμματος

Εισαγωγή

Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών προσφέρει ποιοτική κατάρτιση σε κληρικούς και λαϊκούς, σε θεολόγους, σε δασκάλους, καθώς το μάθημα των Θρησκευτικών διδάσκεται και στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση, σε φιλολόγους και πτυχιούχους των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών και σε αποφοίτους Πανεπιστημίου άλλων ειδικοτήτων. Σκοπός του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών είναι η εκπαίδευση, η διεπιστημονική κατάρτιση σε ένα σύγχρονο μαθησιακό πλαίσιο της Ορθόδοξης Θεολογίας και η προετοιμασία επιστημόνων, οι οποίοι θα μπορούν να συμβάλλουν ικανά στο έργο της Εκκλησίας, θα στελεχώνουν τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και θα εργάζονται ως ερευνητές ή μέλη Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού σε σύγχρονους τομείς της θεολογικής επιστήμης στα Πανεπιστήμια της Κύπρου, της Ελλάδας και του εξωτερικού, όπως και στα διάφορα ερευνητικά κέντρα.

Κατά τη διάρκεια των μεταπτυχιακών σπουδών μελετάται ο τομέας των βιβλικών σπουδών, της εκκλησιαστικής ιστορίας, καθώς επίσης ο τομέας των παιδαγωγικών, της φιλοσοφίας της παιδείας και της χριστιανικής παιδαγωγικής. Η έρευνα περιλαμβάνει και τον τομέα των πατερικών και αγιολογικών σπουδών και διεξάγεται στο πλαίσιο της μελέτης της πατερικής γραμματείας και Θεολογίας στη βάση των έργων των μεγάλων Πατέρων της Εκκλησίας, των Αγίων της Κύπρου Επιφανίου και Νεοφύτου του Εγκλείστου, καθώς και των σύγχρονων Αγίων. Ταυτόχρονα, η έρευνα αφορά και τη μελέτη και εξέταση παλαιοτέρων και σύγχρονων θρησκειολογικών ρευμάτων, με ιδιαίτερη έμφαση στο Ισλάμ και σε θέματα διαθρησκευτικών διαλόγων. Δίδεται έμφαση στον τομέα της ποιμαντικής Θεολογίας, προκειμένου να καταρτιστούν, ιδιαίτερα οι κληρικοί και οι λαϊκοί, στο ποιμαντικό, κατηχητικό και ιεραποστολικό έργο της Εκκλησίας, με παράλληλη εξέταση της σύγχρονης κοινωνιολογίας και ηθικής, για την αντιμετώπιση κοινωνικών, ηθικών, βιοηθικών και οικολογικών προβλημάτων. Μελετάται η δογματική διδασκαλία της Ορθόδοξης Εκκλησίας, σε σχέση με τους διορθοδόξους και διαχριστιανικούς διαλόγους. Η μελέτη αφορά, επίσης, την χριστιανική λατρεία, την υμνολογία και τη χριστιανική αρχαιολογία και τέχνη. Στο πλαίσιο του κανονικού και εκκλησιαστικού δικαίου διευκρινίζονται οι σχέσεις Εκκλησίας και Πολιτείας σε συνάφεια με το υφιστάμενο συνταγματικό πλαίσιο και η σύγχρονη Kαταστατική Νομοθεσία των Εκκλησιών Κύπρου και Ελλάδας. Οι σπουδές ολοκληρώνονται με την εκπόνηση της μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας, που αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη απόκτηση του Μεταπτυχιακού Τίτλου Σπουδών στη Θεολογία.

Σκοποί του προγράμματος

Οι σκοποί του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών είναι:

1. η προώθηση της επιστημονικής έρευνας, διεπιστημονικά, διατμηματικά, διαπανεπιστημιακά και διακρατικά
2. η κατάρτιση ειδικευμένων στελεχών για την Εκκλησία, την εκπαίδευση, την κοινωνική πρόνοια και τον πολιτισμό
3. η θεωρητική και πρακτική διασύνδεση Θεολογίας και κοινωνίας στο πλαίσιο της προώθησης της εγχώριας και διεθνούς επιστημονικής έρευνας γνωστικών περιοχών της σύγχρονης Θεολογίας και της χρήσης νέων μεθόδων και τρόπων σκέψης για την επίλυση πρακτικών προβλημάτων της Εκκλησίας και της κοινωνίας
4. η εξασφάλιση πλαισίου συνεργασίας μεταξύ των Θεολογικών Σχολών τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό για την προώθηση του διορθοδόξου, διαχριστιανικού, διαθρησκειακού και διαπολιτισμικού διαλόγου

Ευκαιρίες εργοδότησης

Ο τίτλος του Μεταπτυχιακού Διπλώματος (Master) του Προγράμματος Σπουδών του Τμήματος Θεολογίας και Πολιτισμού του Πανεπιστημίου Λευκωσίας είναι αναγνωρισμένος από τα αρμόδια Τμήματα της Κυπριακής και Ελληνικής Δημοκρατίας και των χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι κάτοχοι του εν λόγω τίτλου σπουδών δύνανται:

1. να αναλάβουν επιστημονικό έργο σε ερευνητικά κέντρα ή σε Πανεπιστήμια, δημόσια και ιδιωτικά, της Κύπρου, της Ελλάδας και του εξωτερικού
2. να απασχοληθούν σε συναφείς τομείς των Μητροπόλεων της Εκκλησίας της Κύπρου, της Ελλάδας και άλλων Ορθοδόξων Εκκλησιών ή να διοριστούν ως εκπρόσωποι και σύμβουλοι των εν λόγω Εκκλησιών στους διορθοδόξους, διεκκλησιαστικούς και διαθρησκειακούς διαλόγους
3. να απασχοληθούν σε γραφεία τουρισμού, ως ξεναγοί ή εξειδικευμένοι συνεργάτες, σε θέματα προώθησης του θρησκευτικού τουρισμού στην Κύπρο και στην Ελλάδα
4. να εργαστούν στον τομέα της εκπαίδευσης ή της κατήχησης των αποδήμων ορθοδόξων Χριστιανών του εξωτερικού

Παρατίθενται τα εξής ποσοστά εργοδότησης των αποφοίτων:

Πρόσβαση στις διδακτορικές σπουδές

Οι απόφοιτοι του προγράμματος μεταπτυχιακών σπουδών μπορούν να γίνουν δεκτοί σε σπουδές τρίτου κύκλου (διδακτορικές σπουδές)

Βλ. οδηγό προγράμματος μεταπτυχιακών σπουδών

Εισδοχή

Κριτήρια εισδοχής μεταπτυχιακών φοιτητών / φοιτητριών

Για την ένταξη και εισδοχή στο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών, οι υποψήφιοι / υποψήφιες πρέπει να υποβάλουν τα παρακάτω δικαιολογητικά:

1. Συμπληρωμένο έντυπο αίτησης
2. Βιογραφικό σημείωμα
3. Επικυρωμένο αντίγραφο πτυχίου Θεολογικών Σπουδών ή Τμημάτων άλλων Σχολών της ημεδαπής ή ομοταγών αναγνωρισμένων Ιδρυμάτων της αλλοδαπής (μαζί με την ισοτιμία του Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π. ή του Κ.Ι.Σ.Α.Τ.Σ για τίτλους σπουδών από Α.Ε.Ι. του εξωτερικού). Η αίτηση κάθε υποψηφίου / υποψηφίας συνοδεύεται απαραιτήτως από το πτυχίο του / της, ενώ σε περίπτωση καθυστερημένης ορκωμοσίας συνοδεύεται από το επικυρωμένο αντίγραφο αναλυτικής βαθμολογίας, που αντικαθίσταται ευθύς αμέσως με το αντίγραφο πτυχίου
4. Επικυρωμένο αντίγραφο αναλυτικής βαθμολογίας
5. Σημείωμα προσωπικών στόχων

Οι υποψήφιοι / υποψήφιες θα αξιολογηθούν με προσωπική συνέντευξη ενώπιον της αρμόδιας Επιτροπής του Τμήματος Θεολογίας

Αποδοχή πτυχιούχων

1. Στο Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών γίνονται δεκτοί πτυχιούχοι Ορθοδόξων Θεολογικών Σχολών και Ανωτάτων Εκκλησιαστικών Ακαδημιών και πτυχιούχοι Τμημάτων άλλων Σχολών της ημεδαπής ή ομοταγών αναγνωρισμένων ιδρυμάτων της αλλοδαπής (μαζί με την ισοτιμία του Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π. ή του ΚΥ.Σ.Α.Τ.Σ για τίτλους σπουδών από Α.Ε.Ι. του εξωτερικού). Πτυχιούχοι, επίσης, θεωρούνται και όσοι έχουν αποδεδειγμένα κατατεθειμένη βαθμολογία σε όλα τα μαθήματα, αλλά δεν έχει γίνει ακόμη η ορκωμοσία τους
2. Ο ετήσιος αριθμός των εισακτέων δεν μπορεί να υπερβαίνει τους / τις εξήντα τέσσερις (64) μεταπτυχιακούς φοιτητές / φοιτήτριες, οκτώ (8) φοιτητές / φοιτήτριες ανά θεματική ενότητα. Με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του Τμήματος Θεολογίας ο αριθμός των εισακτέων μπορεί να αυξάνεται ή να μειώνεται. Επίσης με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του Τμήματος Θεολογίας είναι δυνατή η διάθεση κενών θέσεων μιας θεματικής ενότητας σε άλλη θεματική ενότητα, εφόσον υπάρχει εκεί πλεονάζων αριθμός μεταπτυχιακών φοιτητών / φοιτητριών, οι οποίοι / οι οποίες πληρούν τις προϋποθέσεις και εφόσον αυτό αξιολογηθεί ως αναγκαίο
3. Οι φοιτητές / φοιτήτριες του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών εγγράφονται σε ειδικό βιβλίο Μητρώων του Τμήματος και η φοίτησή τους είναι υποχρεωτική

Προϋποθέσεις επιλογής μεταπτυχιακών φοιτητών / φοιτητριών

Απαραίτητη προϋπόθεση για να γίνουν δεκτοί πτυχιούχοι ως υποψήφιοι είναι:

1. Να γνωρίζουν πολύ καλά την ελληνική γλώσσα. Οι υποψήφιοι / υποψήφιες, που δεν διαθέτουν πιστοποιητικό πολύ καλής γνώσης της Ελληνικής γλώσσας, καλούνται να δηλώσουν στην αίτησή τους, ότι επιθυμούν να εξετασθούν στην Αγγλική γλώσσα

Αξιολόγηση

Αξιολόγηση μεταπτυχιακών φοιτητών / φοιτητριών

Για την τελική βαθμολογία εκατό τοις εκατό (100 / 100) καθορίζεται ως ποσοστό της βαθμολογίας:

1. το δέκα τοις εκατό (10 / 100), που αναλογεί στη συνεπή παρακολούθηση των μαθημάτων και τη διεξαγωγή των εβδομαδιαίων δραστηριοτήτων των μαθημάτων
2. το σαράντα τοις εκατό (40 / 100), που αναλογεί στην ερευνητική φροντιστηριακή εργασία
3. το πενήντα τοις εκατό (50 / 100), που αναλογεί στις τελικές γραπτές εξετάσεις

Σε αυτό το πλαίσιο παρατίθενται τα εξής:

• Εβδομαδιαίες δραστηριότητες των μαθημάτων
  Η διεξαγωγή των εβδομαδιαίων δραστηριοτήτων των μαθημάτων βαθμολογείται από το μηδέν (0) έως το εκατό (100) με ελάχιστη διαβάθμιση το εξήντα (60) και η αναλογία της βαθμολογίας ως προς τον τελικό βαθμό της θεματικής ενότητας είναι δέκα τοις εκατό (10 / 100)
• Ερευνητικές φροντιστηριακές εργασίες
  Κάθε μεταπτυχιακός φοιτητής / μεταπτυχιακή φοιτήτρια υποχρεούται να συγγράψει οκτώ (8) ερευνητικές φροντιστηριακές εργασίες. Οι εργασίες βαθμολογούνται από το μηδέν (0) έως το εκατό (100) με ελάχιστη διαβάθμιση το εξήντα (60) και η αναλογία της βαθμολογίας ως προς τον τελικό βαθμό της θεματικής ενότητας είναι σαράντα τοις εκατό (40 / 100)
• Τελικές γραπτές εξετάσεις
  Στο πλαίσιο του Κανονισμού των εξετάσεων του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος Θεολογίας καθορίζονται τα εξής:
• Οι τελικές γραπτές εξετάσεις διεξάγονται εξ αποστάσεως
• Τα μαθήματα του προγράμματος προϋποθέτουν τη διεξαγωγή τελικής γραπτής εξέτασης
• Οι τελικές γραπτές εξετάσεις των διδασκόμενων μαθημάτων διεξάγονται για το χειμερινό εξάμηνο τον Ιανουάριο και για το εαρινό εξάμηνο τον Μάιο του κάθε ακαδημαϊκού έτους
• Η διάρκεια της τελικής γραπτής εξέτασης είναι τρεις (3) ώρες και δικαίωμα συμμετοχής έχουν οι μεταπτυχιακοί φοιτητές / φοιτήτριες, που έλαβαν μέρος στην εκπαιδευτική διαδικασία
• Οι τελικές γραπτές εξετάσεις βαθμολογούνται από το μηδέν (0) έως το εκατό (100) με ελάχιστη διαβάθμιση το εξήντα (60) και η αναλογία της βαθμολογίας ως προς τον τελικό βαθμό της θεματικής ενότητας είναι πενήντα τοις εκατό (50 / 100)
• Η εξεταστέα ύλη των διδασκόμενων μαθημάτων καθορίζεται από τον διδάσκοντα / τη διδάσκουσα. Ο μεταπτυχιακός φοιτητής / η μεταπτυχιακή φοιτήτρια είναι δυνατό να εξεταστεί, αφού υποβάλει μία (1) ερευνητική φροντιστηριακή εργασία στο εκάστοτε μάθημα
• Σε κάθε εξάμηνο ο μεταπτυχιακός φοιτητής / η μεταπτυχιακή φοιτήτρια πρέπει να λάβει τριάντα (30) πιστωτικές μονάδες. Στο τρίτο (Γ΄) εξάμηνο η συγγραφή της μεταπτυχιακής εργασίας λαμβάνει, επίσης, τριάντα (30) πιστωτικές μονάδες

Μεταπτυχιακή εργασία

Ο μεταπτυχιακός φοιτητής / η μεταπτυχιακή φοιτήτρια κατά τη διάρκεια του τρίτου (Γ΄) εξαμήνου και υπό την προϋπόθεση ότι έχει καταθέσει τις οκτώ (8) ερευνητικές φροντιστηριακές εργασίες και έχει περάσει επιτυχώς τις τελικές γραπτές εξετάσεις των οκτώ (8) μαθημάτων των δύο πρώτων εξαμήνων, δύναται να λάβει θέμα για τη συγγραφή της μεταπτυχιακής εργασίας.

1. Η μεταπτυχιακή εργασία είναι δοκίμιο μεθοδικής επιστημονικής έρευνας με εξειδικευμένη θεματική, αποτελεί μελέτη είκοσι τεσσάρων έως τριάντα χιλιάδων (24.000 – 30.000) λέξεων, δηλαδή ογδόντα έως εκατό (80 – 100) περίπου δακτυλογραφημένων σελίδων με τριακόσιες (300) λέξεις περίπου ανά σελίδα
2. Η μεταπτυχιακή εργασία αποτελεί καταγραφή του προβληματισμού της έρευνας σε συγκεκριμένο θέμα και συντάσσεται σύμφωνα με τις οδηγίες της μεθοδολογίας της επιστημονικής έρευνας (βλ. Οικονόμου, Χρ.: Μεθοδολογία της επιστημονικής έρευνας, Λευκωσία 2023)
3. Το θέμα ανατίθεται από τον επιβλέποντα / την επιβλέπουσα μετά από συνεργασία με τον υποψήφιο / την υποψήφια στην αρχή του τρίτου (Γ΄) Εξαμήνου, μετά την υποβολή των οκτώ (8) ερευνητικών φροντιστηριακών εργασιών και την επιτυχή τελική γραπτή εξέταση των οκτώ (8) μαθημάτων
4. Ο μεταπτυχιακός φοιτητής / η μεταπτυχιακή φοιτήτρια πρέπει με τη λήξη του τρίτου (Γ΄) εξαμήνου να έχει περατώσει τη συγγραφή της μεταπτυχιακής εργασίας του / της
5. Από την ημερομηνία ορισμού της Τριμελούς Εξεταστικής Επιτροπής οφείλει να συνέλθει η Επιτροπή εντός τριάντα (30) ημερών για την κρίση της μεταπτυχιακής εργασίας και την προφορική δοκιμασία του μεταπτυχιακού φοιτητή / της μεταπτυχιακής φοιτήτριας
6. Η μεταπτυχιακή εργασία στη συνέχεια κατατίθεται σε δύο (2) αντίτυπα, ένα (1) για το αρχείο της Γραμματείας του Τμήματος Θεολογίας και ένα (1) για τη βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Λευκωσίας. Επίσης, κατατίθεται και ηλεκτρονικά

Η διάρκεια σπουδών για Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος Θεολογίας του Πανεπιστημίου Λευκωσίας είναι 1,5 ακαδημαϊκό έτος (δηλαδή 3 εξάμηνα σπουδών) και περιλαμβάνει 90 ECTS (30 ECTS ανά εξάμηνο και 30 ECTS η διπλωματική εργασία).

Ο φοιτητής πρέπει να συμπληρώσει 90 ECTS, καθώς και όλες τις απαιτήσεις του προγράμματος.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τρία (3) εξάμηνα σπουδών (Α’, Β’, Γ’). Τα δύο πρώτα εξάμηνα (Α’, Β’) περιλαμβάνουν 8 (οκτώ) υποχρεωτικά μαθήματα (ΥΜ). Στο τρίτο εξάμηνο (Γ’) και υπό την καθοδήγηση ενός επιβλέποντος / μίας επιβλέπουσας εκπονείται η μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία είκοσι τεσσάρων έως τριάντα χιλιάδων (24.000 – 30.000) λέξεων επί ενός θέματος σχετικού με τα αντικείμενα του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών.

Η διπλωματική εργασία, στη σύνταξη της οποίας αντιστοιχούν τριάντα (30) πιστωτικές μονάδες (ECTS), κρίνεται και αξιολογείται από την Τριμελή Εξεταστική Επιτροπή και ο μέσος όρος (Μ.Ο.), που προκύπτει από τη βαθμολογία της Τριμελούς Εξεταστικής  Επιτροπής, αποτελεί τον τελικό βαθμό αυτής. Η βαθμολογία της διπλωματικής εργασίας, όπως και των μεταπτυχιακών μαθημάτων, εκφράζεται με την κλίμακα μηδέν έως εκατό (0 – 100), με βάση επιτυχίας το εξήντα (60) και χωρίς τη χρήση κλασματικού μέρους. Ο μέσος όρος της βαθμολογίας της διπλωματικής εργασίας δεν μπορεί να είναι μικρότερος του εξήντα (60), καθώς η διπλωματική εργασία απορρίπτεται.

Ο βαθμός του Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης προκύπτει από τον μέσο όρο του αθροίσματος του βαθμού της διπλωματικής εργασίας και του μέσου όρου των βαθμών των οκτώ (8) μαθημάτων και των οκτώ (8) ερευνητικών φροντιστηριακών εργασιών. Ο ελάχιστος απαιτούμενος γενικός βαθμός είναι (CPA) 2.0.

Στόχοι του προγράμματος

Με την επιτυχή ολοκλήρωση του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών οι μεταπτυχιακοί φοιτητές / μεταπτυχιακές φοιτήτριες θα:

1. αποκτήσουν περιεκτική γνώση των θεματικών της σύγχρονης θεολογικής έρευνας και πρακτικής
2. αντιλαμβάνονται τον ρόλο της θρησκείας και της Εκκλησίας στα ηθικά, κοινωνικά πολιτιστικά και περιβαλλοντικά δεδομένα της εποχής μας
3. έχουν την ικανότητα καθορισμού παιδαγωγικών προσεγγίσεων αναφορικά με την χριστιανική αγωγή
4. θα κατανοούν σημαντικές θεματικές στον τομέα της χριστιανικής αρχαιολογίας και τέχνης
5. μπορούν να διεξάγουν έρευνα και συγγραφή επιστημονικών εργασιών επί θεολογικών, κοινωνιολογικών και ανθρωπιστικών ζητημάτων
6. έχουν τη δυνατότητα χρήσεως πηγών και κριτικής θεωρήσεως της σχετικής βιβλιογραφίας